SİMURG: KİTAP KOKUSU

"Kuşun eşi kuştan başka bir şey değildir,

 Ben eşi olmayan bir Simurg gibiyim."

Gülşehrî'nin Feleknâme'sinden alıntılanan bu epigrafla başlardı "Simurg: Kitap Kokusu" mecmûası.

Aynı zamanda Simurg Kitabevi'nin kurucuları Türkolog İbrahim Yılmaz ve kardeşi Coşkun Yılmaz, birlikte neşretmişlerdi bu mecmûayı. Üniversite öğrencisiydim o zamanlar. Müteferrika'dan sonra yeni bir kitabiyat mecmûası neşredildiğini görmek beni heyecanlandırmıştı. 1100 adet basılmış ve numaralandırılmıştı dergiler. Bendeki ilk sayı 0068 numaralı, yani derginin 68. okuru olmuşum.

Simurg: Kitap Kokusu'na, sadece bir dergi değil, bir anlamda "kitap” merkezli bir kültür tarihi projesi demek daha doğru olur. Dergi bölümleri olan "Biyografi", "Kitaplar Âlemi", "Dergi Dünyası", "Belge", "Efemera", "Akademi", "Deneme", "Anı", klasik edebiyat dergisi şemasının ötesine geçerek, kitabı yalnızca okunacak bir nesne değil; tarihi, dolaşımı, maddî varlığı, üreticileri ve hafızası olan bir kültür unsuru olarak ele alan bir perspektife sahipti. Bu yönüyle Simurg, yalnızca edebî metin yayımlayan bir dergiden ziyade, Osmanlı–Cumhuriyet sürekliliği içinde kitap, yazma, süreli yayın ve sahaflık kültürünü belgeleyen bir kitabiyat mecmumûasıydı. Birinci sayıdan sonra ikinci ve üçüncü sayılar birlikte neşredildi, ancak maalesef devam edemedi. Yine de bir dönemin kültürel birikimini yansıtararak, gerek içeriği ve gerekse kağıt ve baskı kalitesiyle örnek alınacak bir kitabiyat dergisi olarak, bir anlamda tarihe değerli bir not düşmüştür. 

Bu vesileyle de Simurg Kitabevi'ndeki o eski, güzel hâtıraları ve sohbetleri yad ettim ister istemez. Diğer tüm kitapçılardan farklı olarak bir okul gibiydi Simurg. 

Bir epigrafla başladım, birlikte neşredilen ikinci ve üçüncü sayıdaki Jorge Louis Borges'e ait bir diğer alıntıyla bitirelim:

"...Tanrı gibi her yerde hazır ve nazır Simurg ise gizemli bir bilmece, içinden çıkılmaz bir şey..."